Testni izbori u BiH 11. septembra: šta trebate znati pred generalnu probu izbornog sistema
CIK BiH provodi testne izbore 11.9. u svim opštinama, pa i u Doboju. Šta se tačno testira i zašto je ovo generalna proba pred izbore.
U petak, 11. septembra 2026. godine, Centralna izborna komisija Bosne i Hercegovine (CIK BiH) sprovodi testne izbore u svim opštinama i gradovima u zemlji – dakle i u Doboju, i širom Republike Srpske. Riječ je o svojevrsnoj generalnoj probi izbornog sistema uoči opštih izbora zakazanih za 4. oktobar 2026, a građani su pozvani da dobrovoljno učestvuju i isprobaju novu izbornu tehnologiju prije nego što se u istim uslovima glasa “za pravo”. Prema navodima CIK-a, cilj testnih izbora je provjera funkcionalnosti, sigurnosti, pouzdanosti i primjenjivosti konkretnih izbornih tehnologija u simuliranom okruženju. U testiranju se, između ostalog, provjeravaju: Drugim riječima, ne testira se politička volja građana, nego tehnički lanac – od trenutka kada birač priđe uređaju, do trenutka kada rezultat stigne do servera CIK-a. Članica CIK-a Irena Hadžiabdić istakla je da je jedan od ključnih ciljeva ove probe da se vidi kako birači prihvataju proces provjere biometrijskih podataka i skeniranja glasačkih listića – dakle, koliko je proces razumljiv i jednostavan za prosječnog građanina, a ne samo da li tehnologija radi u laboratorijskim uslovima. Član CIK-a Željko Bakalar dodao je da svi učesnici izbornog procesa mogu da testiraju tehnologije i uživo posmatraju kako uređaji funkcionišu i kako podaci o rezultatima i izlaznosti stižu do servera CIK-a. CIK BiH je odlučio da testne izbore sprovede u svim osnovnim izbornim jedinicama širom Bosne i Hercegovine, što ovu probu čini, prema ocjeni same komisije, najvažnijom pripremnom aktivnošću uoči opštih izbora u oktobru. Svaka opštinska, odnosno gradska izborna komisija odredila je najmanje jedno “fiktivno” biračko mjesto na kojem građani mogu doći i isprobati proces glasanja, a u pojedinim sredinama koristiće se i redovna biračka mjesta iz ranijih izbornih ciklusa. Učešće je dobrovoljno – CIK poziva birače da se odazovu, ali niko nije u obavezi da dođe. Prije samog testiranja, učesnici potpisuju izjavu kojom potvrđuju da razumiju svrhu testiranja i da pristaju na obradu ličnih podataka u skladu sa propisima o zaštiti podataka. Važno je naglasiti: glas dat na testnim izborima nema nikakvu pravnu težinu i ne broji se kao stvaran glas – svrha je isključivo provjera tehnologije i procesa. Kako u trenutku pisanja teksta nisu za sve gradove objavljene tačne lokacije i radno vrijeme testnih biračkih mjesta, građanima Doboja i drugih gradova u Republici Srpskoj preporučuje se da prate saopštenja svoje gradske, odnosno opštinske izborne komisije, kao i zvanične kanale CIK-a, kako bi dobili tačnu adresu i termin za svoju sredinu. Testni izbori 11. septembra predstavljaju posljednju veliku pripremnu aktivnost prije opštih izbora zakazanih za 4. oktobar 2026. godine. Ukoliko se tokom testiranja uoče nedostaci – bilo u samoj tehnologiji, bilo u razumljivosti procesa za birače – CIK ima priliku da ih otkloni prije nego što milioni glasova budu u igri na stvarnim izborima. Za razliku od izbornog dana u oktobru, 11. septembar ne nosi nikakve posljedice po ishod izbora – ali nosi priliku. Građani koji se odazovu mogu iz prve ruke vidjeti kako će izgledati proces glasanja na predstojećim opštim izborima, uključujući i eventualnu biometrijsku identifikaciju i elektronsko skeniranje listića, umjesto da se s novim procesom prvi put susretnu tek na dan kada njihov glas zaista nosi težinu. S obzirom na to da CIK BiH sprovodi ovu probu u svim osnovnim izbornim jedinicama u zemlji, očekuje se da će testno biračko mjesto biti dostupno i biračima u Doboju – detalje o tačnoj lokaciji najbolje je provjeriti putem gradske izborne komisije u danima uoči 11. septembra.
IZVOR: olovka.info